Dziś, 3 maja 2026 roku, wspominamy przełomowe wydarzenie, które na zawsze zmieniło bieg polskiej historii. Świętujemy 235. rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 Maja – dokumentu, który stał się symbolem politycznego odrodzenia i nowoczesnej myśli państwowej.
Fundament odnowy Rzeczypospolitej
Uchwalona w 1791 roku przez Sejm Czteroletni Ustawa Rządowa była odważną odpowiedzią na kryzys państwa po I rozbiorze. Jej twórcy – z królem Stanisławem Augustem Poniatowskim, Ignacym Potockim oraz Hugonem Kołłątajem na czele – postawili na głęboką reformę ustroju. Wprowadzenie monarchii dziedzicznej w miejsce demokracji szlacheckiej miało na celu nie tylko usprawnienie rządu, ale przede wszystkim wzmocnienie suwerenności i ukrócenie wpływów magnaterii.
Pionierzy nowoczesności
Warto pamiętać, że Polska stała się wówczas światowym liderem demokratyzacji. Nasza ustawa zasadnicza była:
- pierwszą w Europie nowoczesną konstytucją,
- drugą na świecie (zaraz po amerykańskiej), która w sposób kompleksowy definiowała organizację władzy oraz katalog praw i powinności obywatelskich.
Lekcja dla współczesności
Dziedzictwo 3 maja to coś więcej niż historia. W obliczu dzisiejszych wyzwań, zasady spisane ponad dwa wieki temu pozostają żywym testamentem. Przypominają nam, że fundamentem silnego państwa jest sprawiedliwość, poszanowanie prawa oraz nieustanna dbałość o dobro wspólne i niezależność narodową.
Niech ten radosny, majowy dzień będzie czasem dumy z naszej tradycji i refleksji nad odpowiedzialnością za przyszłość kolejnych pokoleń.
